Các khoản chi trả phúc lợi xã hội dự kiến sẽ tăng vào năm tới, trong bối cảnh gánh nặng chi phí phúc lợi tại Anh ngày càng phình to, gây thêm áp lực lên những người đóng thuế đang làm việc chăm chỉ. Khoảng 10 triệu người dân Anh đang nhận các khoản trợ cấp này sẽ được hưởng số tiền lớn hơn nữa, theo những thay đổi vừa được xác nhận trong thông báo Ngân sách ngày hôm qua.
Bộ trưởng Tài chính John Healey bị cáo buộc né tránh các quyết định khó khăn trong bản ngân sách của mình. Ảnh: Getty
Tuy nhiên, chi phí ngày càng tăng cao của hệ thống phúc lợi đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ mới. Các nhà phê bình cho rằng các bộ trưởng đã không giải quyết được cuộc khủng hoảng này, trong khi những người lao động chân chính lại đang phải gánh chịu hậu quả từ các loại thuế ẩn. Bộ trưởng Tài chính John Healey bị cáo buộc là né tránh những quyết định khó khăn, thay vào đó chỉ đưa ra các biện pháp nhỏ nhặt, hạn chế, nhằm hỗ trợ người dân đối phó với chi phí sinh hoạt – chẳng hạn như việc giảm 4 xu cho mỗi lọ dưa chuột muối.
Các hộ gia đình thuộc nhóm đóng thuế hội đồng từ bậc A đến D sẽ nhận được khoản hỗ trợ năng lượng trị giá 100 bảng – tuy nhiên, gói cứu trợ trị giá 2,6 tỷ bảng này chẳng thấm tháp vào đâu so với tình trạng hóa đơn tăng vọt. Hàng triệu người lao động tiếp tục chịu ảnh hưởng từ việc giữ nguyên các ngưỡng tính thuế thu nhập, trong khi các chủ cho thuê nhà, người gửi tiết kiệm và các nhà cái cũng phải gánh chịu những tác động tiêu cực.
Tổng gánh nặng thuế được dự báo sẽ chạm mức cao kỷ lục trong thời bình là 38,6%, khi Chính phủ dựa vào người nộp thuế để chi trả cho các khoản chi tiêu của mình. Bản ngân sách với thái độ thận trọng đến mức gây khó chịu này hoàn toàn không giải quyết được bất kỳ nguyên nhân gốc rễ nào dẫn đến những khó khăn kinh tế hiện nay – thậm chí, tình hình còn đang trở nên tồi tệ hơn.
Chi phí phúc lợi xã hội được dự báo sẽ lên tới 431 tỷ bảng mỗi năm vào đầu thập niên 2030. Liên minh Người nộp thuế (TaxPayers’ Alliance) đã cảnh báo các bộ trưởng không nên coi người nộp thuế như một “cỗ máy rút tiền vô tận” để chi trả cho các khoản chi phí đang không ngừng leo thang này.
Lãnh đạo Đảng Bảo thủ Kemi Badenoch đã chỉ trích gói ngân sách này là “chưa đủ tốt”, đồng thời cáo buộc Công đảng để xảy ra tình trạng thuế cao kỷ lục và hệ thống phúc lợi xã hội vượt tầm kiểm soát. Bà phát biểu: “Dưới thời Công đảng, gánh nặng thuế vào năm tới sẽ ở mức cao nhất trong lịch sử, trong khi chi phí phúc lợi tăng thêm hàng chục tỷ bảng vì Chính phủ này đặt phúc lợi lên hàng đầu. Chúng ta đang chi tiêu quá mức, vay nợ quá nhiều, chịu mức thuế quá cao và đang chìm ngập trong một hệ thống phúc lợi không còn nằm trong tầm kiểm soát”.
Ông Robert Jenrick, đại diện Đảng Cải cách (Reform), cũng chỉ trích bản Ngân sách này vì không đưa ra được kế hoạch cắt giảm chi phí phúc lợi đang ngày càng phình to.
Viện Nghiên cứu Tài chính (Institute for Fiscal Studies) cho biết vẫn còn nhiều vấn đề lớn chưa được giải quyết liên quan đến các khoản trợ cấp cho người khuyết tật, hỗ trợ thanh niên, dịch vụ chăm sóc xã hội và chi tiêu quốc phòng.
Bản ngân sách xác nhận rằng hầu hết các khoản trợ cấp dành cho người trong độ tuổi lao động sẽ tăng 3,5% kể từ tháng 4/2027. Bộ trưởng Tài chính khẳng định bản ngân sách này sẽ mang lại cho các gia đình một “khoảng thở” rất cần thiết trong bối cảnh cuộc chiến tại Iran khiến chi phí sinh hoạt hàng ngày tăng vọt.
Tuy nhiên, ông đã phải hứng chịu chỉ trích ngay sau khi đưa ra cam kết loại bỏ phí cố định đối với dịch vụ khí đốt – một quyết định gây tác dụng ngược chỉ vài giờ sau đó. Hôm qua, Bộ Tài chính thông báo kế hoạch xóa bỏ khoản phí cố định hàng năm (trung bình là 108 bảng) vào cuối năm 2027, bằng cách chuyển chi phí này trực tiếp vào đơn giá khí đốt. Thế nhưng, tổ chức Resolution Foundation hôm nay cho biết động thái này sẽ đẩy đơn giá khí đốt tăng khoảng 10% – đồng nghĩa với việc các gia đình thực tế sẽ phải trả nhiều tiền hơn.
Ông Burnham và ông Healey cũng đang phải hứng chịu chỉ trích vì trì hoãn các quyết định quan trọng về cải cách phúc lợi cho đến năm sau. Hai bản đánh giá riêng biệt về cuộc khủng hoảng phúc lợi dự kiến sẽ được công bố vào tháng tới, trong đó các bộ trưởng cam kết sẽ đưa ra phản hồi trước khi năm nay kết thúc.
TẤT CẢ CÁC KHOẢN TRỢ CẤP SẼ TĂNG VÀO THÁNG 4/2027
Trợ cấp Độc lập Cá nhân (Personal Independence Payment - PIP)
PIP được thiết kế để hỗ trợ các chi phí sinh hoạt hoặc chi phí đi lại phát sinh do tình trạng khuyết tật. Tuy nhiên, các số liệu cho thấy ngày càng có nhiều người yêu cầu nhận khoản trợ cấp này vì các vấn đề liên quan đến sức khỏe tâm thần hoặc rối loạn lo âu.
Tính đến tháng 7, có hơn 4 triệu người đủ điều kiện nhận trợ cấp PIP – tăng so với con số 3,83 triệu người của năm trước đó. Các hồ sơ ghi nhận 720.338 yêu cầu nhận trợ cấp PIP mới đã được phê duyệt trong khoảng thời gian từ tháng 7/2024 đến tháng 7/2026 – trung bình 947 yêu cầu mỗi ngày.
Mức trợ cấp này dự kiến sẽ tăng 3,5% kể từ tháng 4/2027. Các lý do phổ biến nhất dẫn đến việc nộp đơn yêu cầu trợ cấp là các vấn đề về sức khỏe tâm thần, chẳng hạn như chứng tự kỷ và rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD). Kể từ khi Công đảng lên nắm quyền, các trường hợp này chiếm hơn một phần tư tổng số yêu cầu được chấp thuận, tương đương với 202.393 trường hợp.
Trợ cấp hỗ trợ sinh hoạt (Attendance Allowance)
Đây là khoản trợ cấp dành cho những người đã vượt quá độ tuổi hưởng lương hưu nhà nước, những người cần được hỗ trợ thêm do khuyết tật hoặc tình trạng sức khỏe. Các khoản chi trả dự kiến sẽ tăng 3,5%.
Trợ cấp dành cho người chăm sóc (Carer’s Allowance)
Những người dành ít nhất 35 giờ mỗi tuần để chăm sóc một cá nhân đang nhận các khoản trợ cấp dành cho người khuyết tật theo quy định có thể nộp đơn xin hưởng Trợ cấp dành cho người chăm sóc. Từ tháng Tư, mức chi trả này sẽ tăng 3,5%.
Trợ cấp Universal Credit
Số lượng người nhận trợ cấp Universal Credit tại Anh đã tăng vọt, đạt mức cao kỷ lục là 8,4 triệu người – trong bối cảnh số lượng các hộ gia đình có người đi làm đang sụt giảm. Con số gây sốc này cao hơn 700.000 người so với cùng kỳ năm ngoái, bất chấp cam kết của Công đảng về việc “đưa người dân Anh trở lại làm việc”.
Thông báo về ngân sách cho thấy mức trợ cấp tiêu chuẩn sẽ tăng lên. Chính phủ xác nhận rằng một cá nhân từ 25 tuổi trở lên sẽ nhận được khoản tiền cao hơn khoảng 219 bảng mỗi năm so với mức tăng chỉ dựa trên lạm phát. Đối với các cặp đôi có ít nhất một người từ 25 tuổi trở lên, mức tăng này sẽ cao hơn khoảng 344 bảng mỗi năm so với mức tăng chỉ dựa trên lạm phát.
Số liệu về chương trình Universal Credit cho thấy, kể từ khi Công đảng dưới thời ông Keir Starmer bãi bỏ quy định giới hạn trợ cấp cho tối đa hai con, hiện có 2.200 gia đình với tám con trở lên đang nhận thêm 21.883 bảng mỗi năm. Tổng cộng, số tiền này lên tới khoảng 29.178 bảng - tương đương với mức lương khởi điểm sau thuế của một sĩ quan cảnh sát tại Essex hoặc Kent.
Trợ cấp Sinh hoạt cho Người khuyết tật (Disability Living Allowance)
Khoản trợ cấp này hỗ trợ chi trả các chi phí phát sinh trong việc chăm sóc trẻ khuyết tật. Các hồ sơ yêu cầu trợ cấp hiện có sẽ nằm trong nhóm đối tượng được áp dụng các quy định điều chỉnh tăng mức trợ cấp tương ứng.
Trợ cấp thương tật do tai nạn lao động (Industrial Injuries Disablement Benefit)
Những người bị ốm đau hoặc khuyết tật do tai nạn hay bệnh tật phát sinh trong quá trình làm việc có thể nhận được khoản hỗ trợ này. Các khoản chi trả nằm trong phạm vi điều chỉnh hàng năm sẽ tăng 3,5%.
Trợ cấp nuôi con (Child Benefit)
Khoản trợ cấp này giúp các gia đình trang trải chi phí nuôi dạy con cái. Các mức chi trả liên quan đều nằm trong cơ chế điều chỉnh tăng trợ cấp hàng năm.
Trợ cấp dành cho người giám hộ (Guardian’s Allowance)
Những người trực tiếp nuôi dạy trẻ em có cha mẹ đã qua đời có thể đủ điều kiện nhận khoản hỗ trợ bổ sung này. Mức trợ cấp áp dụng sẽ tăng theo lộ trình điều chỉnh hàng năm.
Trợ cấp ốm đau theo luật định (Statutory Sick Pay) và trợ cấp thai sản theo luật định (Statutory Maternity Pay)
Số lượng yêu cầu hỗ trợ liên quan đến sức khỏe trong chương trình Universal Credit đã tăng 23% trong một năm, lên tới 3,5 triệu trường hợp; trong khi số lượng yêu cầu hưởng trợ cấp cho người khuyết tật (PIP) hiện ở mức 4,1 triệu trường hợp. Chính phủ xác nhận rằng các khoản chi trả theo luật định, bao gồm trợ cấp ốm đau và trợ cấp thai sản, sẽ tăng 3,5%.
Trợ cấp hưu trí (Pension Credit)
Mức đảm bảo tối thiểu của Pension Credit sẽ tăng 3,9%, tương ứng với tốc độ tăng trưởng thu nhập. Từ tháng Tư, mức này sẽ đạt 247,30 bảng mỗi tuần đối với người về hưu sống độc thân và 377,40 bảng đối với các cặp đôi. Phần trợ cấp dựa trên khoản tiết kiệm (savings element) trong Pension Credit sẽ tăng 3,5%.
Lương hưu nhà nước (State Pension) tăng thêm 490 bảng
Người về hưu cũng sẽ được hưởng lợi từ cơ chế "ba đảm bảo" (triple lock), với mức lương hưu nhà nước mới tăng khoảng 490 bảng mỗi năm. Cơ chế này đảm bảo mức chi trả sẽ tăng theo tỷ lệ cao nhất trong ba chỉ số: lạm phát, tốc độ tăng lương trung bình hoặc 2,5%. Từ tháng 4/2027, mức lương hưu nhà nước mới sẽ tăng lên 250,75 bảng mỗi tuần.
Mức Lương hưu cơ bản đầy đủ của Nhà nước cũng sẽ tăng, với mức tăng dựa trên cùng phương thức tính toán gắn liền với thu nhập. Tuy nhiên, Chính phủ đã xác nhận rằng cơ chế "ba đảm bảo" (triple lock) sẽ bị nới lỏng từ năm 2030.
Viethome (theo The Sun)